Narzędzia użytkownika

Narzędzia witryny


cw.chi_04_refraktometr

To jest stara wersja strony!


Ćw. ChI-04. Wyznaczanie stężenia roztworów za pomocą refraktometru

Cele ćwiczenia

  1. Poznanie zjawisk załamania i wewnętrznego odbicia światła i ich wykorzystanie w analizie instrumentalnej.
  2. Zapoznanie się z zasadą działania refraktometru Abbego i ręcznego refraktometru optycznego.
  3. Zbadanie zależności współczynnika załamania światła i wskazania refraktometru od stężenia sacharozy w roztworze wodnym.
  4. Wyznaczenie stężenia sacharozy w roztworze o nieznanym stężeniu.
  5. Porównanie wyników pomiarów wykonanych za pomocą dwóch rodzajów refraktometrów.
  6. Ocena wskazań refraktometrycznych dla wybranych napojów dostępnych w handlu.

Zagadnienia

  • Zjawisko załamania i odbicia światła.
  • Współczynnik załamania światła.
  • Zasada działania refraktometru Abbego i ręcznego refraktometru optycznego.
  • Zależność współczynnika załamania światła od stężenia roztworu, skala Brixa.
  • Wpływ temperatury i składu próbki na wynik pomiaru refraktometrycznego.

1. Wprowadzenie

Gdy światło przechodzi z jednego ośrodka do drugiego i pada na granicę między nimi pod kątem innym niż 0° względem normalnej, czyli prostej prostopadłej do powierzchni granicznej, zmienia się kierunek jego rozchodzenia się. Zjawisko to nazywamy załamaniem światła, czyli refrakcją. Wynika ono z faktu, że w różnych ośrodkach światło rozchodzi się z różną prędkością. Do opisu właściwości optycznych ośrodka wykorzystuje się współczynnik załamania światła (współczynnik refrakcji), oznaczany symbolem n. Określa on, jak zmienia się prędkość światła w danym ośrodku v w porównaniu z jego prędkością w próżni c. Współczynnik ten jest wielkością bezwymiarową.

$$ n = \frac{c}{v}. \tag{1} $$

Ze współczynnikiem załamania światła ściśle związana jest tzw. gęstość optyczna ośrodka. Ośrodek o większej wartości współczynnika n jest ośrodkiem optycznie gęstszym, natomiast ośrodek o mniejszej wartości n – ośrodkiem optycznie rzadszym. Przejście światła pomiędzy tymi ośrodkami powoduje zmianę kąta załamania zgodnie z prawem załamania światła (rys. 1), zwanym też prawem Snelliusa: promień padający, promień załamany i normalna leżą w jednej płaszczyźnie, a kąty spełniają zależność:

$$ \frac{\sin \alpha}{\sin \beta} = \mathrm{const} = \frac{v_1}{v_2}, \tag{2}$$

gdzie:

  • $v_1, v_2$ – prędkość światła odpowiednio w pierwszym i drugim ośrodku,
  • $\alpha$ – kąt padania,
  • $\beta$ – kąt załamania.
cw.chi_04_refraktometr.1794486301.txt.gz · ostatnio zmienione: przez karolina